Bhavnagar જિલ્લામાં પશુપાલકો માટે છેલ્લા કેટલાક અઠવાડિયાંથી પરિસ્થિતિ વધુ પડકારજનક બની રહી છે. પશુઓના મુખ્ય ખોરાક તરીકે ઉપયોગમાં લેવાતા લીલા અને સૂકા ઘાસચારાના ભાવમાં સતત વધારો નોંધાતા અનેક માલધારીઓ અને ડેરી વ્યવસાય સાથે સંકળાયેલા લોકો મુશ્કેલીનો સામનો કરી રહ્યા છે. ખાસ કરીને લીલી જુવાર, સૂકી કડબ તેમજ ખાણ-દાણના વધતા ભાવોએ પશુપાલનનો ખર્ચ નોંધપાત્ર રીતે વધારી દીધો છે.
જિલ્લાના અનેક વિસ્તારોમાં પશુપાલકોનું કહેવું છે કે ઘાસચારો ખરીદવાનો ખર્ચ હવે એટલો વધી ગયો છે કે પશુઓનું યોગ્ય રીતે પાલન કરવું મુશ્કેલ બની રહ્યું છે. આ સ્થિતિ લાંબા સમય સુધી યથાવત્ રહેશે તો દૂધ ઉત્પાદન અને પશુપાલન વ્યવસાય પર તેની ગંભીર અસર પડી શકે છે.
માત્ર થોડા દિવસોમાં જ ઘાસચારાના ભાવમાં મોટો ઉછાળો
સ્થાનિક બજારમાં મળતી લીલી જુવારના ભાવમાં ટૂંકા ગાળામાં નોંધપાત્ર વધારો જોવા મળ્યો છે. અગાઉ જે જથ્થો ઓછા ભાવે ઉપલબ્ધ હતો તે હવે વધુ કિંમતે વેચાઈ રહ્યો છે. પશુપાલકોના જણાવ્યા મુજબ થોડા દિવસોમાં જ લીલા ઘાસચારાના ભાવમાં થયેલા વધારાએ તેમના માસિક ખર્ચમાં સીધી અસર કરી છે.
ઘાસચારો પશુઓના આરોગ્ય અને દૂધ ઉત્પાદન માટે અત્યંત જરૂરી હોવાથી તેની ખરીદી ટાળી શકાતી નથી. પરિણામે વધતા ભાવનો બોજ સીધો પશુપાલકો પર આવી રહ્યો છે.
ડીઝલ અને પરિવહન ખર્ચ વધતા વધી મોંઘવારી
વિશેષજ્ઞોના મત મુજબ ઘાસચારાની કિંમતો વધવા પાછળનું એક મહત્વનું કારણ પરિવહન ખર્ચમાં થયેલો વધારો છે. Bhavnagar જિલ્લામાં સ્થાનિક ઉત્પાદન દરેક સમયે પૂરતું ન હોવાથી અન્ય જિલ્લાઓ અને વિસ્તારોમાંથી ઘાસચારો મંગાવવામાં આવે છે.
ડીઝલના વધેલા ખર્ચને કારણે ટ્રકો દ્વારા માલસામાન લાવવાનો ખર્ચ વધી ગયો છે. તેની અસર ઘાસચારાના બજારભાવ પર સ્પષ્ટ રીતે જોવા મળી રહી છે. સૂકી કડબ જેવા ચારા માટે પણ પશુપાલકોને અગાઉ કરતાં વધુ કિંમત ચૂકવવી પડી રહી છે.
વેપારીઓ પણ મુશ્કેલીનો સામનો કરી રહ્યા છે
આ પરિસ્થિતિ માત્ર ખરીદદારો પૂરતી મર્યાદિત નથી. ઘાસચારાના વેપારીઓનું પણ કહેવું છે કે તેઓને જથ્થાબંધ બજારમાંથી જ ઊંચા ભાવે માલ ખરીદવો પડે છે. જેના કારણે તેઓ માટે પણ નફાકારક રીતે વેપાર કરવો મુશ્કેલ બન્યો છે.
વેપારીઓના જણાવ્યા અનુસાર પુરવઠા અને પરિવહન સંબંધિત ખર્ચ વધવાથી બજારમાં ભાવ નિયંત્રિત રાખવા મુશ્કેલ બની રહ્યું છે. પરિણામે સમગ્ર સપ્લાય ચેઇન પર તેની અસર જોવા મળી રહી છે.
ખાણ-દાણના ભાવ વધતા પશુઓના પોષણ પર અસર
પશુઓને માત્ર ઘાસચારો જ નહીં પરંતુ પોષણયુક્ત ખાણ અને દાણ પણ જરૂરી હોય છે. છેલ્લા સમયમાં આ વસ્તુઓના ભાવમાં પણ વધારો નોંધાયો છે. જેના કારણે ઘણા પશુપાલકો ખર્ચ ઘટાડવા માટે પશુઓને મર્યાદિત માત્રામાં ખોરાક આપવાની ફરજ પડી રહી છે.
કૃષિ અને પશુપાલન ક્ષેત્રના જાણકારોનું માનવું છે કે જો પશુઓને પૂરતું પોષણ નહીં મળે તો તેની સીધી અસર દૂધ ઉત્પાદન, પશુઓના આરોગ્ય અને ઉત્પાદકતા પર પડી શકે છે. આ સ્થિતિ ડેરી ઉદ્યોગ માટે પણ ચિંતાનો વિષય બની શકે છે.
માલધારીઓએ સરકાર પાસે કરી રાહતની માંગ
વધતી મોંઘવારી અને વધતા ખર્ચ વચ્ચે જિલ્લાના માલધારીઓ અને પશુપાલકોએ સરકાર પાસે હસ્તક્ષેપ કરવાની માંગ ઉઠાવી છે. તેઓનું કહેવું છે કે ઘાસચારાના ભાવને નિયંત્રિત કરવા અને પરિવહન ખર્ચમાં રાહત આપવા માટે અસરકારક પગલાં લેવામાં આવે.
પશુપાલકોનું માનવું છે કે સમયસર સહાય અને નીતિગત રાહત મળશે તો તેઓ આ આર્થિક દબાણનો સામનો વધુ સારી રીતે કરી શકશે. સાથે જ પશુપાલન જેવા મહત્વપૂર્ણ વ્યવસાયને લાંબા ગાળે સ્થિર રાખવામાં પણ મદદ મળશે.
આગામી દિવસોમાં શું અસર થઈ શકે?
Bhavnagar જિલ્લામાં ઘાસચારાના વધતા ભાવ માત્ર પશુપાલકો પૂરતા મર્યાદિત મુદ્દો નથી. તેની અસર દૂધ ઉત્પાદન, ડેરી ઉદ્યોગ અને ગ્રામ્ય અર્થતંત્ર પર પણ પડી શકે છે. જો ભાવમાં સતત વધારો ચાલુ રહેશે તો નાના અને મધ્યમ પશુપાલકો માટે વ્યવસાય ચલાવવો વધુ મુશ્કેલ બની શકે છે.
હાલ પશુપાલકો સરકાર અને વહીવટી તંત્ર તરફ આશાભરી નજરે જોઈ રહ્યા છે. યોગ્ય આયોજન અને સમયસર રાહતના પગલાં લેવાશે તો આ વધતા ખર્ચના બોજમાંથી તેમને કેટલીક હદ સુધી રાહત મળી શકે છે.
Read More :- Bhavnagar માં સારવાર દરમિયાન યુવકનું મોત, પરિવારજનોનો હોસ્પિટલ સ્ટાફ પર ગંભીર આક્ષેપ


